Hikâye
Kallimakhos'un ilahisinde henüz çocuktur. Babası Zeus'un dizine oturur. Dileklerini sayar. Sonsuza dek kız kalmak ister. Yay ve ok ister. Dağları ister. Kent istemez. Kente ancak kendi istediğinde insin. Zeus güler ve verir.
Avcıdır. Kardeşi Apollon'dur. Annesi Leto. Homeros'a yazılan kısa ilahi onu dağlarda, geyiklerin peşinde anlatır. Kentin tanrıçası değildir.
Ovidius başka bir sahne anlatır. Aktaion avdadır. Bir pınarın başına gelir. Artemis'i yıkanırken görür. Ovidius bunun bir suç değil, bir kaza olduğunu söyler. İyi bakılırsa onda suç değil, talihin payı vardır. Artemis yine de oklarını kullanmaz. Üzerine su serper. Onu geyiğe çevirir. Kendi köpekleri onu tanımaz. Parçalar. Ağzı geyik ağzıdır. Adını söyleyemez.
Gökyüzünde
Dünya'nın uydusudur. Yengeç'in yöneticisidir. Alışkanlık, ilk tepki ve erken bakım çoğu zaman burada aranır. Yörüngesini yaklaşık 27,3 günde tamamlar. Evreleri, Güneş'e göre konumu değiştikçe, yaklaşık 29,5 günde bir döner. Bu okuma Ay burcu yazısında açılır.
Burada bir sürtünme vardır. Haritadaki Ay çoğu zaman anneyle, ait olmakla, korumakla okunur. Artemis anne olmayı reddeden avcıdır. Gençleri koruduğu anlatılır. Kendisi doğurmaz. Ay'ı yalnız anne sanmak, bu reddi siler.
Jung ne görüyor
Jung, "Ana Arketipinin Psikolojik Yönleri" yazısında ana imgesinin iki yüzünü anlatır. Besleyen ve yutan. Artemis bu yazının merkezi değildir. İki yüze de tam oturmaz. Beslemez. Yutmaz. Uzak durur.
Erich Neumann Büyük Ana (1955) kitabında bakire tanrıçayı, ana imgesinin içinde erimeyen bir biçim olarak ayırır. Bu ayrıma göre Artemis, kişinin kendine ait kalan yanıdır. Başkasının bakımına göre kurulmamış olan. Bu Jung'un cümlesi değildir. Sonraki bir okumadır.
Hermeneutik bakış
Avcı ile Ay baştan beri aynı kişi değildir. Birleştirme sonradan gelir. Birleştirme birini siler.
- Kallimakhos'ta kız, babasından bekâret ve dağ ister. Kent istemez. Dilek açıktır.
- Ovidius'ta bakan parçalanır. Anlatıcı bunu suç saymaz. Tanrıça yine de ceza verir. Metin, tanrıçanın haklı olduğunu söylemez.
- Catullus 34 Diana'ya hem dağların sahibi der, hem doğum sancısı çekenlerin Lucina'sı, hem Trivia, hem ödünç ışığıyla Luna. Avcı ile doğum tanrıçası aynı ilahide yan yana durur. Bu birleştirme Roma'ya aittir. Homeros'ta Ay ayrıdır. Adı Selene'dir.
- Astroloji bu birleştirmeyi sürdürür. Ay, anne ve ait olma olur. Dağdaki avcı, anne imgesinin içinde kaybolur.
Ay'ı anne diye okumak, dağda kalanı nereye koyar?
Kaynaklar
- Kallimakhos, Artemis'e İlahi (İlahiler III, MÖ 3. yüzyıl)
- Artemis'e Homeros İlahisi (Homerik İlahiler 27)
- Ovidius, Metamorphoses III.138-252
- Catullus 34
- C. G. Jung, "Psychological Aspects of the Mother Archetype" (Collected Works 9i)
- Erich Neumann, The Great Mother (1955)