I Ching nedir? Değişimler Kitabı'na giriş
I Ching, Çince adıyla Yi Jing, "Değişimler Kitabı" demektir. Yaklaşık üç bin yıllık bir Çin metnidir. 64 hexagramdan oluşur; her biri altı çizgiyle yazılmış bir durumu anlatır. Kitaba bir soruyla danışılır: para atılır, çizgiler çıkar, çıkan hexagramın metni okunur.
Bu rehberde I Ching'i kehanet olarak değil, bir ayna olarak ele alıyoruz. Metin "şu olacak" demez. İçinde bulunduğun durumu bir imgeyle tarif eder; o imgenin hayatında nereye oturduğuna sen bakarsın.
I Ching kısaca
- Adı: Yi Jing. Türkçede I Ching ya da Değişimler Kitabı.
- Yapısı: 64 hexagram, her biri altı çizgi.
- Çizgiler: Bütün çizgi yang, kesik çizgi yin.
- Danışma: Üç para ya da civanperçemi sapı.
- Okuma: Ana hexagram, değişen çizgiler, sonuç hexagram.
Hexagram nedir?
Hexagram, alt alta dizilmiş altı çizgidir. Her çizgi ya bütündür (yang) ya da kesiktir (yin). İki seçenek ve altı yer, 2 üssü 6 eder: 64 olasılık. Çizgiler her zaman alttan yukarı kurulur.
Her hexagram iki trigramdan oluşur. Geleneksel okumada alttaki trigram içeride olanı, üstteki dışarıda görünen durumu anlatır. 64 hexagramın tam listesi adlarıyla, trigramlarıyla ve sembolleriyle ayrı bir sayfada.
Sekiz trigram
Trigram, üç çizgilik bir kümedir. Sekiz tanedir ve 64 hexagramın yapı taşıdır.








Görseller, trigramların doğadaki imgesinden (gök, göl, ateş, gök gürültüsü, rüzgâr, su, dağ, yer) esinlenen bir eşleştirmedir; I Ching metninin ya da geleneksel yorumun parçası değildir. Hepsi kamu malıdır.
- Gök: Bilinmeyen sanatçı, Dokuz Ejderha, 17. yüzyıl. The Metropolitan Museum of Art, Açık Erişim (CC0).
- Göl: Katsushika Hokusai, Misaka Gölü'nde yansıma, yaklaşık 1830-32. The Metropolitan Museum of Art, Açık Erişim (CC0).
- Ateş: Katsushika Hokusai, Onmayagashi Seddi'nden Ryōgoku Köprüsü'nde gün batımı, yaklaşık 1830-31. The Metropolitan Museum of Art, Açık Erişim (CC0).
- Gök gürültüsü: Katsushika Hokusai, Dağın altında fırtına, yaklaşık 1830-32. The Metropolitan Museum of Art, Açık Erişim (CC0).
- Rüzgar: Katsushika Hokusai, Suruga Eyaleti'nde Ejiri, yaklaşık 1830-32. The Metropolitan Museum of Art, Açık Erişim (CC0).
- Su: Katsushika Hokusai, Kanagawa açıklarında dalga altında (Büyük Dalga), yaklaşık 1830-32. The Metropolitan Museum of Art, Açık Erişim (CC0).
- Dağ: Katsushika Hokusai, Güney rüzgârı, açık gökyüzü (Kızıl Fuji), yaklaşık 1830-32. The Metropolitan Museum of Art, Açık Erişim (CC0).
- Yer: Bilinmeyen sanatçı, Oniki ayda çiftçilerin yaşamı, 17. yüzyıl sonu - 18. yüzyıl başı. The Metropolitan Museum of Art, Açık Erişim (CC0).
| Simge | Türkçe | Çince |
|---|---|---|
| Gök | 乾 Qián | |
| Göl | 兌 Duì | |
| Ateş | 離 Lí | |
| Gök gürültüsü | 震 Zhèn | |
| Rüzgar | 巽 Xùn | |
| Su | 坎 Kǎn | |
| Dağ | 艮 Gèn | |
| Yer | 坤 Kūn |
Değişen çizgiler ve sonuç hexagram
I Ching'i özel kılan, hexagramın durağan olmaması. Atış sırasında bazı çizgiler "yaşlı" çıkar: yaşlı yang ya da yaşlı yin. Bunlara değişen çizgi denir. Değişen çizgi karşıtına döner; yang yine döner, yin yang olur. Çizgiler değişince ortaya ikinci bir hexagram çıkar. İlki durumun şimdiki halidir, ikincisi hareket ettiği yer.
Örnek ve adım adım anlatım için I Ching nasıl atılır sayfasına bak.
Jung ve I Ching
Carl Gustav Jung, I Ching'le yıllarca uğraştı. Richard Wilhelm'in çevirisinin İngilizce baskısı için 1949'da bir önsöz yazdı. Jung'a göre I Ching, rastlantıyı anlamsız saymayan bir düşünce biçimine dayanır. Buna senkronisite adını verdi: dışarıda olan bir olayla içeride yaşanan bir durumun anlamlı biçimde denk düşmesi.
Jung bunu bir açıklama önerisi olarak sundu. Kanıtlanmış bir yasa gibi sunmadı. I Ching'i denemeyi, çıkan metni kendi muhakemenle tartmayı önerdi.
I Ching kehanet midir?
Bu sitede I Ching gelecek bilgisi olarak okunmaz. Metin durumu bir imgeyle tarif eder, kararı sana bırakır. Tıbbi, hukuki ya da mali bir konuda I Ching bir uzmanın yerine geçmez.
Devamı
Ayrıntılı hexagram sayfaları
- 1. Yaratıcı
- 2. Alıcı
- 3. Başlangıç zorluğu
- 4. Deneyimsizlik
- 5. Bekleme
- 6. Çatışma
- 7. Ordu
- 8. Birleşme
- 9. Küçük birikim
- 10. Yürüyüş
- 11. Barış
- 12. Durgunluk
- 13. Birlik
- 14. Büyük sahiplik
- 15. Alçakgönüllülük
- 16. Coşku
- 17. İzleme
- 18. Onarım
- 19. Yaklaşma
- 20. Seyretme
- 21. Isırma
- 22. Zarafet
- 23. Soyulma
- 24. Dönüş
- 25. Masumiyet
- 26. Büyük birikim
- 27. Beslenme
- 28. Büyük aşırılık
- 29. Uçurum
- 30. Ateş
- 31. Etki
- 32. Süreklilik
- 33. Geri çekilme
- 34. Büyük güç
- 35. İlerleme
- 36. Işığın kararması
- 37. Aile
- 38. Karşıtlık
- 39. Engel
- 40. Çözülme
- 41. Azalma
- 42. Artış
- 43. Karar
- 44. Karşılaşma
- 45. Toplanma
- 46. Yükselme
- 47. Sıkışma
- 48. Kuyu
- 49. Devrim
- 50. Kazan
- 51. Sarsıntı
- 52. Durma
- 53. Aşamalı gelişme
- 54. Eşik
- 55. Bolluk
- 56. Yolcu
- 57. Nüfuz
- 58. Sevinç
- 59. Dağılma
- 60. Sınır
- 61. İç gerçeklik
- 62. Küçük aşırılık
- 63. Tamamlanma
- 64. Tamamlanmamış
Sık sorulan sorular
I Ching nedir?
I Ching (Yi Jing), "Değişimler Kitabı" anlamına gelen, yaklaşık üç bin yıllık bir Çin metnidir. 64 hexagramdan oluşur. Her hexagram altı çizgiyle yazılmış bir durumu anlatır. Kitaba bir soruyla danışılır: para atılır, çizgiler çıkar, çıkan hexagramın metni okunur.
I Ching kaç hexagramdan oluşur?
64. Sekiz trigramın her biri sekiz trigramla eşleşir; 8 çarpı 8, 64 hexagram eder. Her hexagram altı çizgidir, alttaki üç çizgi alt trigramı, üstteki üç çizgi üst trigramı oluşturur.
I Ching nasıl okunur?
Önce çıkan ana hexagrama bakılır. Değişen çizgi varsa o çizgilerin metni okunur. Değişen çizgiler karşıtına dönünce ikinci bir hexagram, yani sonuç hexagram oluşur; o da okunur. Değişen çizgi yoksa yalnız ana hexagram okunur.
Aynı soruyu tekrar sorabilir miyim?
Gelenek buna karşıdır. Wilhelm çevirisinde 4. hexagramın yargısı, aynı soruyu tekrar tekrar sorana cevap verilmeyeceğini söyler. İlk cevap üzerinde durmak, cevabı beğenmeyince yeniden atmaktan daha öğreticidir. Durum gerçekten değiştiyse, başka bir zaman yeniden danışılabilir.
I Ching ile tarot arasındaki fark nedir?
Tarot imgelerle çalışır: kartların resimleri seni bir sahneye götürür. I Ching çizgilerle ve çizgilerin değişimiyle çalışır: bir durumun nereden nereye hareket ettiğini gösterir. İkisi de bir ayna gibi okunabilir; ikisi de gelecek bilgisi vermez.
Bu sayfadaki bilgiler I Ching geleneğine ve Jungian psikolojiye dayanan genel bir anlatımdır. Tıbbi, psikolojik, hukuki ya da mali tavsiye yerine geçmez.